In de entomologie is een larvestadium [instar] het ontwikkelingsstadium van een geleedpotige dat optreedt tussen twee opeenvolgende vervellingen. Omdat geleedpotigen een stijg exoskelet bezitten, moeten ze deze buitenlaag periodiek afstoten, een proces dat ecdysis of verveling wordt genoemd, om groei en morfologische veranderingen mogelijk te maken.
De term instar verwijst naar de morfologische vorm van het insect of de geleedpotige zelf tussen twee vervellingen, terwijl de term stadium de daadwerkelijke tijdsduur tussen twee vervellingen aanduidt.
Insecten doorlopen een reeks instars die onmiddellijk begint na het uitkomen uit het ei, wat het eerste larvestadium wordt genoemd. Elke daaropvolgende verveling brengt het organisme in het volgende genummerde larvestadium totdat de volwassenheid wordt bereikt.
Holometabole insecten ondergaan een volledige gedaanteverwisseling, waarbij de larvale instars verschillende voedingsstadia vertegenwoordigen vóór de verpopping.
Hemimetabole insecten ervaren een onvolledige gedaanteverwisseling, waarbij de nimfale instars vaak lijken op kleinere, onrijpe versies van de volwassen vorm.
Opeenvolgende groei kenmerkt het proces, waarbij elk larvestadium doorgaans een toename in lichaamsgrootte en morfologische complexiteit vertoont. Variabele duur is gebruikelijk, aangezien de tijd die in een larvestadium wordt doorgebracht kan worden beïnvloed door omgevingsfactoren zoals temperatuur, voeding en overbevolking. Het totale aantal larvestadia varieert sterk per soort; bijvoorbeeld veel holometabole insecten ondergaan 3 tot 7 larvale stadia, terwijl bepaalde ametabole soorten tot wel 60 larvestadia kunnen doorlopen gedurende hun leven.
Entomologen gebruiken de term instar om de ontwikkeling van de levenscyclus en de fysiologische groei van specimens te volgen. Deze classificatie is cruciaal voor onderzoek naar de hormonale regulatie van groei, specifiek de interactie tussen ecdyson en jeugdhormoon, evenals voor praktische toepassingen in plaagbestrijding. Precise datering wordt bereikt door identificatie van het specifieke larvestadium, wat nauwkeuriger is voor het ouderdomsbepalen van een specimen dan bredere termen als fase of stadium.
Forensische entomologie vertrouwt op analyse van larvestadia om de kolonisatietijd vast te stellen bij onderzoeken met biologisch restmateriaal. Fysiologische markers zoals ecdysteroidgehaltes, met name 20-hydroxyecdyson, pieken vóór elke vervelling, wat een betrouwbare manier biedt om de voortgang van een insect door zijn larvestadia te identificeren.
Inschatting van vatbaarheid stelt onderzoekers in staat om specifieke larvenstadia te identificeren die het meest vatbaar zijn voor bestrijdingsstrategieën, wat helpt bij het optimaliseren van plaagbestrijdingsprogramma's.
Hoewel de term synoniem is met de morfologische vorm van de geleedpotige tijdens de periode tussen vervellingen, verschilt deze van de term stadium, die specifiek de tijdsduur aanduidt die het insect binnen dat larvestadium doorbrengt.